چقدر طول می­‌کشد با سرعت نور قطر راه شیری را طی کنیم؟

دیسک کهکشان خانه ما – کهکشان راه شیری – بسیار بزرگتر از آن چیزی است که قبلاً تصور می­ شد. مطالعه جدید نشان می­ دهد که ٢٠٠ هزار سال طول می­ کشد تا یک سفینه فضایی که با سرعت نور حرکت می­ کند، از تمام کهکشان عبور کند. محققان پس از تجزیه و تحلیل فراوانی فلزات(عناصر سنگین) در ستاره­‌ها، که با نام metalicities آنها شناخته می­ شود، به این نتیجه رسیدند. مطالعه­‌ای جدید نشان می دهد که دیسک ستاره‌­دار و درخشان کهکشان راه شیری بزرگتر از آن چیزی است که قبلاً تصور می ­شد. کهکشان می­تواند حداقل محدود به دایرۀ داخلی نشان داده شده در شکل باشد، و حتی ممکن است از آن هم فراتر رود. هنگامی­که دانشمندان به فراتر از مرز فرضی پیشین دیسک کهکشان راه شیری نگاه کردند، از دیدن ستارگانی با…

ادامه خواندن “چقدر طول می­‌کشد با سرعت نور قطر راه شیری را طی کنیم؟”

نشانه‌هایی از مولکول‌های آلی پیچیده در انسلادوس

دانشمندان شواهدی از مولکول‌های آلی پیچیده در انسلادوس «قمر زحل» پیدا کردند. سیگنال‌های شیمیایی از میان داده‌های طیف سنجیِ جمع‌آوری شده توسط فضاپیمای کاسینی ناسا، بدست آمده است. «کریستوفر گلین» دانشمند علوم فضایی در موسسه تحقیقاتی «Southwest» در یک مصاحبه خبری گفت: «انسلادوس بار دیگر خبرهای مهیجی با خود به همراه آورده است. ما قبلا فقط موفق به شناسایی ساده‌ترین مولکول‌های آلی شده بودیم که حاوی چند اتم کربن بودند، اما همان یافته هم خیلی شگفت‌انگیز بود.» داده‌های جدید از وجود مولکول‌های آلی پیچیده با جرمی بزرگتر از ۲۰۰ واحد جرم اتمی خبر می دهند. آقای گلین افزود: «این مقدار ۱۰ برابر سنگین‌تر از متان است. با وجود مولکول‌های آلی پیچیده که از اقیانوس آب مایع آن نشات می گیرند، این قمر در کنار…

ادامه خواندن “نشانه‌هایی از مولکول‌های آلی پیچیده در انسلادوس”

اوموآموا یک دنباله‌دار میان ستاره‌ای است!

بیگ بنگ: بر اساس بررسی‌های جدیدی که بر روی مسیر حرکت نخستین جرم آسمانی شناخته شده که منشاء فراخورشیدی دارد و وارد منظومه شمسی شده، محققان دریافته‌اند که این شی یا همان اوموآموا(Oumuamua) در واقع یک دنباله‌دار میان ستاره‌ای است. زمانی که اوموآموا برای نخستین بار در اکتبر ۲۰۱۷ دیده شد، مردم را درباره نوع جدیدی از اشیاء بین ستاره‌ای، بسیار هیجان‌زده کرد. با وجودی که این شیء ظاهر معمول دنباله‌دارها را نداشت، پژوهشگران معتقدند که شتاب آن، همزمان با دور شدن از خورشید با حرکت یک دنباله‌دار توسط گازی که از آن خارج می‌شود، منطبق است. در واقع این جسم که سال گذشته دیده شد، نخستین مسافر شناخته شده از خارج منظومه شمسی است و بنابر گزارش‌های علمی، یک دنباله‌دار میان ستاره‌ای بوده است.  اوموآموا که اخیرا موضوع برخی از مباحثات بوده است، نخست به عنوان یک دنباله‌دار، سپس…

ادامه خواندن “اوموآموا یک دنباله‌دار میان ستاره‌ای است!”

راز ستاره‌های غول‌پیکر در کهکشان­‌ها

دو تیم مستقل از اخترشناسان کشف کردند که هم کهکشان‌های ستاره‌­فشان در جهان آغازین و هم یک ناحیه ستاره‌زا در یک کهکشان نزدیک، به نام ابر ماژلانی بزرگ حاوی تعداد بسیار بیشتری ستاره‌های غول­‌پیکر نسبت به کهکشان‌های آرام‌­تر هستند. این یافته‌ها که به تفصیل در دو مقاله در مجله‌های Nature و Science منتشر شده است، نظریه‌های کنونی دربارۀ چگونگی شکل گرفتن کهکشان‌ها را به چالش می­ کشند. یکی از دو تیم به رهبری دکتر ژی­­یو ژانگ از دانشگاه ادینبرو، از آرایه میلی­متری بزرگ آتاکاما (آلما) برای بررسی تعداد و نسبت‌های ستاره‌های بزرگ در چهار کهکشان ستاره­‌فشان دوردست و پوشیده در غبار، استفاده کردند. این کهکشان­ها زمانی را نشان می دهند که جهان جوان‌تر از امروز بود. پس بعید است کهکشان‌های نوزاد دوره‌های قبلی تشکیل ستاره را تجربه کرده باشند که در غیر این صورت نتایج مبهم می…

ادامه خواندن “راز ستاره‌های غول‌پیکر در کهکشان­‌ها”

بررسی سیارات آبی قابل سکونت

در حال حاضر حدود پنجاه سیاره شناخته شده­‌اند که قطر آنها در محدوده قطر مریخ تا چندین برابر قطر زمین است و این سیاره‌­ها در ناحیه قابل سکونت – فاصله­‌ای مداری که در آن فاصله، دمای سطح سیاره اجازه وجود آب به صورت مایع را می­دهد – منظومۀ خود قرار دارند. این سیارات بهترین کاندیداهای ما برای میزبانی حیات می ­باشند. با این حال، زمانی­که یک سیاره در ناحیه قابل سکونت قرار دارد، ده درصد از جرم آن را آب تشکیل داده و اگر فاقد اتمسفری با گازهای هیدروژن و هلیوم باشد، آن را جهان آبی نامند. برخی از دانشمندان معتقدند که جهان­‌های آبی مکانی…

ادامه خواندن “بررسی سیارات آبی قابل سکونت”

از صفحۀ کهکشانی تا قلب عقرب

بیگ بنگ: یکی از شگفت‌انگیزترین مناطق آسمان شب در این عکس به تصویر کشیده شده است. کمان ستارگان ِ راه شیری در سمت چپ قرار دارد، درحالیکه منطقۀ رنگی مارافسای همراه با ستاره نارنجی روشن قلب عقرب(Antares) درست در سمت راست مرکز واقع شده‌اند و سحابی شارپلس ۱ (Sh2-1) در انتهای سمت راست قرار دارد. در جلوی کمان کهکشان راه شیری چند سحابی معروف از جمله سحابی عقاب(M16)، سحابی سه تکه(M20) و سحابی مرداب(M8) واقع شده‌اند. سحابی‌های چشمگیر دیگر عبارتند از سحابی پیپ و سحابی سر اسب آبی. به طور کلی، رنگ قرمز از سحابی‌ها ناشی از نوری است که از گاز هیدروژن برانگیخته می درخشند، درحالیکه رنگ آبی غبار میان ستاره‌ای را نشان می دهد که نور ِ ستارگان جوان و درخشان را ساطع می کند. همچنین لایۀ ضخیمی از غبار و ابرهای کیهانی به رنگ قهوه‌ای تیره مشاهده…

ادامه خواندن “از صفحۀ کهکشانی تا قلب عقرب”

مشاهدۀ دقیق یک تپ اختر پر سرعت

بیگ بنگ: گروهی از اخترشناسان در دانشگاه تورنتو در کانادا با مشاهده دو منطقه تابش پیرامون ِ تپ اختر PSR B1957+20 یکی از با کیفیت‌ترین مشاهدات در تاریخ اخترشناسی را انجام دادند. این جرم که به اصطلاح «تپ اختر بیوه سیاه» نام دارد، در صورت فلکی پیکان واقع شده و تقریبا ۶۵۰۰ سال نوری با زمین فاصله دارد. نمایی هنری از تپ اختر PSR B1957+20 که در میان ابری از گاز در قسمت پس زمینه دیده می شود. به گزارش بیگ بنگ، تپ اختر میلی‌ ثانیه‌ای PSR B1957+20 برای اولین‌بار توسط اخترشناسان دانشگاه پرینستون در سال ۱۹۸۸ کشف شد. دورۀ تناوب چرخشی این تپ اختر با کوتوله قهوه‌ای همراه خود حدود ۹٫۲ ساعت می باشد. نظریه رایج شکل‌گیری تپ اخترها این است که آنها در ابتدا به صورت تپ اخترهایی با دوره‌های طولانی‌تر هستند اما از طریق برافزایش ماده، چرخش‌شان…

ادامه خواندن “مشاهدۀ دقیق یک تپ اختر پر سرعت”

سحابی تاریک در برج ثور

گاهی اوقات حتی غبار تیرۀ فضای بین ستاره‌ای زیبایی بی‌رحمانه‌ای دارد. یکی از این زیبایی‌ها در صورت فلکی برج ثور دیده می شود. رشته‌هایی که در تصویر فوق نشان داده شده‌اند در آسمان بین خوشۀ پروین و سحابی کالیفرنیا یافت می شوند. چند ستارۀ درخشان با نور آبی دیده می شوند که غبار تاریک را منعکس می کنند. ستارگان دیگر به طرز غیرعادی قرمز به نظر می رسند زیرا نورشان به آسانی نمی تواند از میان ستون غبار ِ تاریک عبور کند و وقتی نور آبی پراکنده می شود، نور قرمز باقی می ماند. با این حال، ستارگان دیگر در پشت ستون‌های غبارآلود پنهان شده‌اند که در اینجا مشاهده نمی شوند. این صحنه آرام به نظر می رسد، اما در واقع یک حلقۀ دائمی از جنجال و هیاهو و تولد دوباره است. علت این آرامش این است که گره‌های…

ادامه خواندن “سحابی تاریک در برج ثور”

کشف گرد و غبار میان ستاره‌ای با قدمتی بیشتر از منظومه‌ شمسی

ذرات جمع‌آوری شده از اتمسفر بالایی زمین که از دنباله‌دارها به جای مانده است، قدیمی‌تر از منظومه شمسی ما هستند. این گرد و غبار میان ستاره‌ای می تواند اطلاعات مفیدی دربارۀ چگونگی شکل‌گیری ستاره‌ها و سیاره‌ها در اختیارمان بگذارد. بر اساس تحقیقات انجام شده در خصوص ترکیبات شیمیایی ذرات غبار، این ذرات ِ کیهانی دستکم ۴٫۶ میلیارد سال عمر دارند و فواصلی باورنکردنی را هم پیموده‌اند. یک تیمی بین‌المللی از دانشمندان با اطمینان اعلام کردند اینها مواد خیلی پایه و اساسی هستند که اجرام سیاره‌ای پیرامون خورشید را تشکیل می دهند. برای هر کسی که علاقمند به دانستن منشاء کائنات است، یافته‌های فوق بسیار عالی و مفید میباشد. «هوپ ایشی» محقق ارشد از دانشگاه هاوایی در مانوئا گفت: «مشاهدات ما نشان می دهد که این دانه‌های عجیب حاکی از گرد و غبار میان ستاره‌ای…

ادامه خواندن “کشف گرد و غبار میان ستاره‌ای با قدمتی بیشتر از منظومه‌ شمسی”

طوفان خورشیدی چقدر میتواند برای دنیای مدرن خطرناک باشد؟

خوش شانسی بزرگی است که بزرگترین طوفان خورشیدی تاریخ، قبل از عصر آسیب پذیری انسان نسبت به خشم طوفان مغناطیسی قوی خورشید، رخ داده است. در طوفان خورشیدی سال ۱۸۵۹ که به رویداد کارینگتون (Carington) معروف است، ما شاهد برخورد تشعشعاتی از انفجارهای سطحی خورشید بودیم که با مگنتوسفر زمین برخورد کرد. این تشعشعات حامل ذرات بارداری بودند که در نتیجۀ برخورد با میدان مغناطیسی زمین، شفق قطبی زیبایی را پدید آوردند، اما طول عمر این پدیده بخاطر جریان‌های الکتریکی موجود در کل منطقه بسیار کوتاه بود. این رخداد باعث تخریب سیستم‌های تلگرافی اروپا و شمال آمریکا شد و اپراتورها را دچار شک الکتریکی کرده و سوزاند، این در حالی است که این شک الکتریکی باعث قطع ارتباط میان منبع انرژی و اپراتورها شد، البته سیستم‌ها به طور عجیبی در حال ارسال پیام‌های امدادی بودند.…

ادامه خواندن “طوفان خورشیدی چقدر میتواند برای دنیای مدرن خطرناک باشد؟”